ABD Donanması’ndan Çin hamlesi: 80’den fazla insansız savaş gemisi planı
ABD Donanması, Çin’in artan deniz gücüne karşı hazırladığı yeni uzun vadeli strateji kapsamında filosuna büyük ölçekte insansız savaş platformları eklemeye hazırlanıyor. 12 Mayıs’ta yayımlanan 2027 mali yılı gemi inşa planı, ABD’nin ilk kez insansız su üstü ve su altı araçlarını resmi filo hedeflerine doğrudan dahil ettiğini ortaya koydu. Yeni plana göre ABD Donanması, 2031 yılına kadar toplam 450 gemilik bir filoya ulaşmayı hedefliyor. Bu yapının içinde 299 savaş gemisi, 68 yardımcı gemi ve 83 adet otonom robotik deniz platformu bulunacak.
İlk kez net hedefler ve takvim açıklandı
Önceki gemi inşa planlarında insansız sistemlerden genel ifadelerle bahsedilirken yeni belgede ilk kez somut tedarik hedefleri ve teslim takvimleri yer aldı. Plan kapsamında ABD Donanması’nın 2031 yılına kadar 47 adet orta boy insansız su üstü aracı (MUSV) satın alması öngörülüyor. Uzun vadeli hedef ise 2056 yılına kadar bu araçların toplam sayısını 72’ye çıkarmak.
Bunun yanında donanma, ekstra büyük insansız su altı araçları (XLUUV) için de ciddi bütçe ayırdı. 2027 mali yılı içinde ilk iki XLUUV platformunun tedariki için 135,8 milyon dolar kaynak ayrılması planlanıyor. 2031’e kadar bu sınıfta toplam 16 araçlık bir filoya ulaşılması hedeflenirken programın toplam maliyetinin 1,1 milyar dolar seviyesine ulaşacağı belirtiliyor.
“Trump sınıfı” nükleer gemiler geliyor
Planın en dikkat çeken bölümlerinden biri ise yeni nesil nükleer savaş gemileri oldu. Belgede, BBG(X) koduyla tanımlanan ve “Trump sınıfı” olarak anılan savaş gemilerinden 2055 yılına kadar toplam 15 adet inşa edilmesi hedefleniyor. İlk beş yıl içinde ise üç geminin programa dahil edilmesi planlanıyor. Bu platformların uzun menzilli saldırı kapasitesi, gelişmiş komuta-kontrol sistemleri ve yüksek operasyon süresi sunacağı ifade ediliyor. ABD Donanması, ilk üç gemi için 2031 mali yılına kadar toplam 43,5 milyar dolar harcamayı öngörüyor. Gelişmiş ön üretim çalışmalarının ise 2027 mali yılında başlaması planlanıyor.
Öte yandan uzmanlara göre maliyet öngörüleri ciddi oranda aşılabilir. Aktarılanlara göre nükleer tahrik sistemiyle birlikte yüksek güçlü lazerler ve elektromanyetik railgun gibi daha önce yeni bir savaş gemisinde tam anlamıyla kullanılmamış teknolojilerin entegrasyonu maliyetleri ciddi şekilde artıracak. Öyle ki ilk geminin maliyetinin 20 milyar dolara yaklaşabileceği belirtiliyor.
Platformların önündeki tek engel ise maliyetler değil. ABD’nin mevcut üretim kapasitesinin de böylesi nükleer gemiler için ideal olarak yaklaşık beş yıllık tasarım ve yedi yılı aşan üretim sürecine ihtiyaç duyduğu söyleniyor. Bu nedenle ilk geminin 10 yıl içinde tamamlanmasının oldukça zor olduğu değerlendiriliyor. ABD Donanması bu sorunu çözmek için daha dağıtık ve modüler bir üretim modeline yönelmeyi planlıyor. Yeni strateji kapsamında ikincil üretim tesislerinin süreçteki payının yaklaşık yüzde 10 seviyesinden yüzde 50’ye çıkarılması hedefleniyor. Böylece daha fazla tersanenin üretim zincirine dahil edilmesi amaçlanıyor.







